Thần Shiva – Vị thần của sự sáng tạo và huỷ diệt

Thần Shiva – Vị thần của sự sáng tạo và huỷ diệt

Shiva là một trong 3 vị thần tối cao của Ấn Độ giáo cũng như là thần thủ lĩnh trong Đạo Bà La Môn của người Chăm. Thần Shiva không chỉ được coi là thần hủy diệt mà còn là thần sự sinh sôi và phát triển.

Sở dĩ, thần Shiva được coi là vị thần của sự hủy diệt và sáng tạo vì đó là quy luật của tạo hoá, huỷ diệt những cái xấu xa để tái tạo lại những cái mới, cái tốt đẹp, đem lại hạnh phúc cho muôn loài. Ở trần thế không có gì là vĩnh cửu, sáng tạo, bảo tồn rồi huỷ diệt, quy luật này theo chu kỳ luân hồi.

Thần Siva có 3 mắt, ngoài 2 con mắt thường còn con mắt thứ 3 ở giữa trán hay còn gọi là nhãn huệ có thể nhìn xuyên suốt để huỷ diệt, một cái nhìn nảy lửa khiến Kama – vị thần ái tình cháy thành tro, do ông ta quấy nhiễu thần Siva. Đầu đội mũ Kirita Mukata có nhiều tầng, trang trí hoa văn ngọn lửa cách điệu, ngực và thân thể để trần, mặc quần “pláh tọh” kiểu sampot.

Thần Siva thường có 4 tay hoặc 6 tay tuỳ theo cách tạc của người thợ, đa số là tạc 4 cánh tay: một tay cầm con rắn, một tay cầm dây thòng lọng tượng trưng cho quyền lực của chúa tể vũ trụ, một tay cần cây ba chỉa và một tay cầm nụ sen.

Theo truyền thuyết thì thần Shiva thích nhảy múa khi vui cũng như khi buồn, một mình hoặc với Devi, vợ của thần, bởi vì Shiva cũng là thần nhịp điệu. Động tác múa vừa tượng trưng cho vinh quang của thần vừa tượng trưng cho sự chuyển động vĩnh cửu của vũ trụ. Do đó, khi nói đến thần Shiva toàn vẹn nhất về hình tượng nhân hình phải nhắc tới hình tượng Natraraja (vua Vũ đạo). Hình tượng này có thể thấy qua số bức phù điêu thể hiện nét mềm mại, uyển chuyển dị thường của thần Shiva trong vũ điệu Tanvada (vũ điệu vận hành vũ trụ) như các phù điêu trên mi cửa đền Ponaga (Nha Trang), đền Poklong-Giarai (Phan Rang).

Hình ảnh của vị thần Shiva đã được tạc lại qua những bức tượng được chạm khắc tỉ mỉ như để gợi nhớ về một vị thần tạo nên sự luân hồi của con người. Tại Việt Nam, thần Shiva luôn được người Chăm đề cao và tôn sùng một cách tuyệt đối. Đôi khi, Thần còn được đồng nhất với vua Chăm. Bởi vậy, hình tượng Thần Shiva được phản ảnh đậm nét trong văn hóa Champa, đặc biệt trong nghệ thuật điêu khắc đá.

Văn hóa Chăm là một trong những phần không thể tách biệt khi nhắc đến nghệ thuật dân tộc Việt Nam. Điệu múa Chăm đã đi vào tâm thức của nhân dân Việt Nam nói chung và người dân Nam Trung bộ nói riêng đầy ý nghĩa, chất chứa những giá trị cốt lõi của cuộc sống. Những hình tượng của vũ công uốn dẻo tượng trưng cho sự kết hợp hài hòa giữa vũ trụ vạn vật, giữa âm và dương, giữa động và tĩnh.

Cuối cùng, hãy cùng ngắm nhìn những điệu múa Chăm được các diễn viên của Nhà hát nghệ thuật dân gian Á Châu –  Nha Trang Dream Show để hồi tưởng lại một nền văn hoá lẫy lừng trong dòng chảy truyền thống của dân tộc Việt.

Đặt vé ngay
0914 208 007